اسلام > Fa > حدیث > فقه و اصول > مادرم درحالی فوت نمود که روزه ی يك ماه را بر عهده داشت. آيا می توانم به نيابت از او روزه ب…
صحیح استبهروزرسانی در 27 اکتبر 2026 ساعت 14:02
📖 2 دقیقه مطالعهعن عبد الله بن عباس رضي الله عنهما قال: «جاء رجل إلى النبي صلى الله عليه وسلم فقال: يا رسول الله، إن أمي ماتت وعليها صوم شهر. أَفَأَقْضِيهِ عنها؟ فقال: لو كان على أمك دَيْنٌ أَكُنْتَ قَاضِيَهُ عنها؟ قال: نعم. قال: فَدَيْنُ اللهِ أَحَقُّ أن يُقْضَى ».
وفي رواية: «جاءت امرأة إلى رسول الله صلى الله عليه وسلم فقالت: يا رسول الله، إن أمي ماتت وعليها صوم نذر. أفأصوم عنها؟ فقال: أرأيت لو كان على أمك دَيْنٌ فَقَضَيْتِيهِ ، أكان ذلك يُؤَدِّي عنها؟ فقالت: نعم. قال: فَصُومِي عن أمك».
این حدیث به دو صورت روایت شده است که سیاق آن نشان می دهد دو واقعه بوده است. در روایت اول آمده که مردی نزد رسول الله صلی الله علیه وسلم آمده و از مرگ مادرش به ایشان خبر می دهد و اینکه روزه ی یک ماه بر عهده داشته است و آیا می تواند به نیابت از او روزه بگیرد؟ و در روایت دوم آمده که زنی نزد رسول الله صلی الله علیه وسلم می آید و به ایشان از مرگ مادرش خبر می دهد و اینکه روزه ی نذری داشته و قبل از ادای آن از دنیا رفته است، آیا می تواند به نیابت از او روزه بگیرد؟
رسول الله صلی الله علیه وسلم به هر دوی آنها فتوا می دهد که می توانند به نیابت از مادران شان روزه بگیرند؛ سپس برای آنها مثالی می زند و مساله ی مذکور را توضیح می دهد تا آن را بهتر درک کنند؛ اینکه اگر مادرشان بدهی به کسی داشته باشد و آنها این بدهی را به نیابت از او پرداخت کنند، مادرشان بی حساب می شود یا نه؟ و آنها گفتند: بله؛ بنابراین رسول الله صلی الله علیه وسلم به ایشان خبر می دهد که روزه هم بدهی مادران شان به الله متعال است؛ و چنانکه بدهی انسان به دیگری پرداخت می شود، بدهی او به الله متعال سزاوارتر به پرداخت می باشد.
موضوعات : فقه عبادات · روزه · فقه و اصول · قضای روزه