Home > Weerleggingen en antwoorden op de beschuldigingen tegen de islam > Is de drievoudige talaq in één keer islamitisch?
De in één zin "drie keer" uitgesproken onmiddellijke scheiding is niet de regel van de Koran noch die van de Profeet: de Koran heeft een gespreid proces met terugkeerdeur ontworpen, de Sahih levert het in één keer uitgesproken drievoudige als één enkele geteld, en Umar heeft het als sanctie verhard. Terugblik op het dossier.
Nee: de Koran heeft de scheiding ontworpen als een proces in 3 gespreide stappen, met twee terugkeerdeuren: "De echtscheiding is tweemaal, hierna houden jullie haar onder redelijke voorwaarden of laten jullie haar in vriendelijkheid los" (Koran 2:229).
Al-Boechari levert over dat het door Roekana in één keer uitgesproken drievoudige door de Profeet (vrede en zegeningen van Allah zij met hem) als één enkele verstoting werd geteld. De verharding komt van kalief Umar, als sanctie tegen de overhaasten, en de tendens van het hedendaagse islamitische recht keert terug naar de eerste regel: het in één keer uitgesproken drievoudige als één enkele tellen.
Inhoud:
Bijgewerkt op 18 oktober 2026 om 05h42
📖 3 min leestijdDe koranitische scheiding is een gespreide procedure: een eerste verstoting, een tweede, elk gevolgd door een wachttijd waarin terugname mogelijk is: "De echtscheiding is tweemaal, hierna houden jullie haar onder redelijke voorwaarden of laten jullie haar in vriendelijkheid los" (Koran 2:229). Bij de derde wordt de breuk definitief met een precies afschrikkend effect (Koran 2:230).
Vóór dat alles installeert de tekst de bemiddelaars: "wijs dan bemiddelaars aan, één van zijn familie en de andere van haar familie; als zij beiden vrede wensen, Allah zal hun verzoening verzorgen" (Koran 4:35). Het hele systeem is gebouwd tegen de scheiding uit impuls: tijd, bemiddelaars, mogelijke terugkeer.
Al-Boechari levert over dat Roekana ibn Abd Yazid de drievoudige scheiding in één adem uitsprak, en dat de Profeet (vrede zij met hem) ze hem als één enkele verstoting toerekende. Hetzelfde bericht circuleert voor Ibn Umar: een enkele verstoting geteld waar hij had gedacht drie keer uit te spreken. Dit zijn de grondteksten van de minderheidslezing, verdedigd onder meer door Ibn Taymiyya en Ibn al-Qayyim: het in één keer uitgesproken drievoudige is slechts een herroepbare verstoting, want het beantwoordt aan geen enkele koranitische procedure.
Het verhaal van Ibn Abbas, overgeleverd door Malik in de Moewatta en door Aboe Dawoed, vertelt de volledige geschiedenis: onder de Profeet (vrede zij met hem), onder Aboe Bakr, en gedurende 2 jaar van het kalifaat van Umar telde het in één keer uitgesproken drievoudige als één enkele verstoting. Daarna heeft Umar, ziende dat de mensen overhaastten wat geduld verdiende, het als pedagogische sanctie opgelegd: 3 keer in één keer uitspreken = 3 keer geteld. De klassieke juristen hebben het zo gelezen: een strafbeleid van een kalief tegen een sociaal misbruik, geen koranitische regel.
De meerderheid van de scholen, met inbegrip van het klassieke hanbalisme, heeft de sanctie van Umar gevolgd (het in één keer uitgesproken drievoudige = 3 onherroepelijke). Binnen het hanbalisme hebben Ibn Taymiyya en Ibn al-Qayyim het tellen van één enkele verdedigd, en een goed aantal hedendaagse juristen keert naar deze lezing terug.
Verschillende landen met een islamitische meerderheid hebben sinds de 20e eeuw in deze zin gewetgeerd: het onmiddellijke drievoudige wordt er als één herroepbare verstoting geteld, zelfs bestraft als misbruik. De beweging van het hedendaagse islamitische recht is dus een terugkeer naar de koranitische tekst: aan de scheiding haar proces teruggeven, aan de vrouw haar tijd, en aan de impuls haar prijs.
De pagina vers 4:34 behandelt de andere grote beschuldiging over man en vrouw in de islam.
Na de derde effectieve scheiding is het huwelijk definitief verbroken: de terugkeerdeur loopt via een echt herhuwelijk met een andere man, en als dat huwelijk op natuurlijke wijze eindigt, wordt het herhuwelijk met de eerste geoorloofd (Koran 2:230). Het is een nauwe deur, gewild door de tekst: zij ontmoedigt de spelletjes van terugname en blokkeert de praktijk van de vooraf gefabriceerde "halala", die de geleerden unaniem veroordelen.
De mondelinge vorm telt volgens de meerderheid van de juristen, want de talaq is een wilsverklaring, geen geschreven ritueel: vandaar de ernst van de impuls. Precies daarom telt het hedendaagse recht, in verschillende landen, het in één keer uitgesproken drievoudige als één enkele herroepbare verstoting: dat laat de tijd zijn werk doen, zoals de Koran het had ontworpen.
Ja: de khul', de door de echtgenote gevraagde ontbinding tegen terugbetaling van de bruidsschat, is gedocumenteerd in de Sahih met het verhaal van de vrouw van Thabit ibn Qays, en de islamitische rechtbanken passen haar altijd al toe. De Koran voegt het algemene kader van de twee bemiddelaars vóór elke breuk toe: "wijs dan bemiddelaars aan, één van zijn familie en de andere van haar familie" (Koran 4:35).